Sağlıklı Yaşam Merkezine Hoşgeldiniz

Buharlı ve Basit Vantilatörlerin Çalışma Prensipleri

Buharlı ve Basit Vantilatörlerin Çalışma Prensipleri

Vantilatörler uygun fiyatı ve pratik kullanımı ile yaz aylarında çok tercih edilen serinletici cihazlardır. Klima gibi dış ünitesi olmadığı için dışarıya ısı atamazlar. Eğer sulu değilse odayı hiçbir şekilde soğutamaz. Ama elbette net bir gerçek var ki vantilatör rüzgarı serinleticidir. Buradaki “serinletici” sözcüğünü aslında özenle seçmeye çalıştık. Çünkü vantilatör doğrudan kendi başına soğutma yapamaz (sulu vantilatörler hariç). Yani sizi serinletse de vantilatörün üflediği hava soğuk değildir. Peki dışarıya ısı atamayan ve havayı soğutamayan bu cihazlar nasıl serinlik verir?

Vantilatör Vücudumuzu Nasıl Soğutur?

Basit (susuz) vantilatör aslında rüzgar oluşturmaktan başka bir şey yapamaz. Fakat hava sıcaklığı 37 derecenin (vücut sıcaklığımızın) altında ise bu da işe yarar. Çünkü vücudumuzdan daha soğuk halde bulunan havayla etkileşim artar. Derimize daha fazla hava kütlesi temas eder ve ısı atabiliriz. Bu serinlemenin ilk şeklidir. Ancak hava sıcaklığı 37 derecenin üzerinde ise havaya doğrudan ısı atmak mümkün olmayacaktır. Bilakis bizden daha sıcak olan hava vücudumuza ısı vermek isteyecektir.

Havanın vücudumuzdan sıcak olduğu durumda ise ikinci serinleme şekli hala geçerlidir: Terin buharlaşması. Herkesin bildiği üzere rüzgar buharlaşmayı artırır. Örneğin cereyan yaptırılan odalarda çamaşırlar daha hızlı kurur. Buharlaşma esnasında su, buhara dönüşmek için çevreden ısı almak zorundadır. Yani terimiz buharlaşırken vücudumuzdan ısı çeker. Vantilatörün 37 derecenin üzerindeki sıcaklıklarda serinleticiliği buharlaşmayı artırmasından kaynaklanır. Elbette bu cebri buharlaştırmanın insan sağlığına etkileri göz ardı edilmemelidir.

Vantilatörün Zararları

Vantilatör buharlaşmayı artırdığı için gözlerde kuruluğa ve hassasiyete sebep olabilir. Doğrudan rüzgarına maruz kalındığında ani ve aşırı ısı kaybına neden olabilir ve akabinde kas tutulmaları meydana gelebilir.

Vantilatör Odayı Soğutur Mu?

Basit vantilatör odayı soğutamaz. Çünkü ısıyı ortamdan alıp dışarı atacak bir dış ünitesi yoktur. Hatta vantilatör motorunun yaydığı sıcaklık ve pervanelerin havaya verdiği enerjinin odayı ısıtması söz konusudur. Ancak soğuk buharlı vantilatörler için durum farklıdır.

Buharlı (Sulu) Vantilatör Nasıl Çalışır?

Soğuk buharlı vantilatörler (sulu vantilatör) haznesine koyulan suyu buharlaştırarak ortamı soğuturlar. Çünkü su buharlaşırken havadan ısı çeker ve bu şekilde havayı soğutur. Ancak buharlaşan su havaya karışır ve nem oranı ciddi şekilde artar. Genellikle seralarda sanayi tipi sulu soğutma sistemlerinin kullanımı yaygındır. Çünkü ortaya çıkan nemin zararlı olmadığı, hatta istendiği bir alandır sera. Buharlı vantilatörler günlük hayatta ise kafelerin açık alanlarında göze çarpmaktadır. Eğer evde buharlı vantilatör kullanılacaksa ortam sürekli havalandırılmalı ve ev çok iyi güneş almalıdır. Sulu vantilatör sadece klasik vantilatörün buharlısı görünüşünde olmaz. Kule tipi vb farklı modelleri vardır. Unutulmaması gereken tek şey vardır ki eğer bir soğutucunun içine su koyuluyorsa o da mutlaka aynı prensibe göre çalışıyordur ve çevreye etkileri aynı olur.

Klima Mı Vantilatör Mü?

Klimaların ve vantilatörlerin fiyatları arasındaki fark zaten bu iki cihazın farklı sınıflarda olduklarını gösterir. Klima için bu fiyatları vermeye değer mi sorusuna ise istenilen sonuçlara bakılarak cevap verilebilir. Kapalı bir alanın soğutulması gerekiyorsa klimanın ya da klimaya muadil bir merkezi soğutma sisteminin tek çözüm olduğu söylenebilir. Zira sulu vantilatörlerin ortamda oluşturacağı nem kapalı alanlar için çok fazladır. Basit vantilatörler ise zaten ortam sıcaklığını düşürmez. Ancak açık ortamlar için sulu (soğuk buharlı) vantilatörler çok daha tasarruflu olacaktır. Zira klimalarnın vantilatöre göre çok fazla elektrik yaktığı zaten bilinmektedir.

Vantilatör Buharlaşmayı Nasıl Artırır?

Bu kısım aslında temel mühendislik bilgilerine dayanır ancak basit prensiplerini herkes anlayabilir. Gazlarda ve sıvılarda karşımıza çıkan bir doğa kanunu bu durumun sebebidir: Akışkanların hızı arttıkça basıncı azalır. Peki vantilatörle ilgisi nedir bu durumun? Vantilatör havayı hızlandırarak üzerimize yönlendirir. Hızlanan havanın basıncı durgun havanınkine göre düşüktür. Düşük basınç olunca üzerinde baskı hissetmeyen su molekülleri rahatça gaz haline geçebilir. Gaz haline geçmekte olan moleküller vücudumuzdan ısı çeker ve serinleme hissedilir.

Etiketler:

SOSYAL MEDYADA PAYLAŞ

Benzer Konular

Yorum sayfaları:

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz

Yorum sayfaları: